|
|
|
|
|
|---|---|---|---|
| 82751 | व्रत | ना. | ३. नियतकालका निम्ति वा सधैँ केही वास्तु मात्र खाने वा कुनै वस्तु उपभोग गर्ने वा नगर्ने नियमको पालन। |
| 82752 | व्रतचर्या | ना. | धार्मिक अनुष्ठान; व्रत बस्ने काम। |
| 82753 | व्रतपारायण | ना. | १. व्रतका अन्तमा गरिने जल, प्रसाद आदिको भोजन; व्रतान्त भोजन। |
| 82754 | व्रतपारायण | ना. | २. व्रतको समाप्तिका अवसरमा व्रतमा भएको कमी वा त्रुटि पूरा गर्न गरिने धार्मिक कार्य। |
| 82755 | व्रतपारायण | ना. | ३. व्रतको समाप्ति; साङ्गे। |
| 82756 | व्रतबन्ध | ना. | ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्यका षोडश संस्कारमध्ये एक; उपनयनसंस्कार। |
| 82757 | व्रती | वि. | व्रत बस्ने; बर्तालु। |
| 82758 | व्रात्य | ना. | समय वा उमेरअनुसार गर्नुपर्ने यज्ञोपवीत आदि संस्कार नगरेको व्यक्ति; पतित व्यक्ति। |
| 82759 | व्रीडा | ना. | १. लाज; लज्जा; सरम। |
| 82760 | व्रीडा | ना. | २. असजिलोपन। |
| 82761 | श | देवनागरी वर्णमालाको तिसौँ व्यञ्जनवर्ण; नेपालीमा 'स' बाट व्यतिरेक नभएको; संस्कृत व्याकरणअनुसार तालव्य तर स्तरीय नेपाली उच्चारणअनुसार तालु-दन्तमूलीय, अघोष, अल्पप्राण, ऊष्म, वर्ण; लेख्य रूपमा सो वर्णको प्रतिनिधित्व गर्ने लिपिचिह्न; तालव्य श; मोटो श। | |
| 82762 | शक | ना. | १. आदिम थलो कृष्णसागर छेउछाउमा भएको तथा ग्रिक सिथियनसँग मिल्दोजुल्दो मानिने एक प्राचीन आर्यजाति। |
| 82763 | शक | ना. | २. एक प्राचीन राजाको नाम; शालिवाहन। |
| 82764 | शक | ना. | ३. शक संवत्। |
| 82765 | शकट | ना. | १. गोरु, राँगा आदिले तान्ने चक्कावाल गाडा वा यान। |
| 82766 | शकट | ना. | २. दुई हजार पल वा तीन मन बराबर हुने, प्राचीन समयका जोखाइको परिमाण अथवा मान। |
| 82767 | शकटिका | ना. | सानो शकट वा गाडा। |
| 82768 | शकर | ना. | सखर। |
| 82769 | शकरकन्द | ना. | सखरखण्ड। |
| 82770 | शकरपाला | ना. | सखरपाला। |
| 82771 | शकल | ना. | १. बोक्रो; वल्कल। |
| 82772 | शकल | ना. | २. टुक्रो; खण्ड। |
| 82773 | शकसंवत् | ना. | इस्वी सन्भन्दा अठहत्तर वर्षपछि र विक्रम संवत्भन्दा एक सय पैँतिस वर्षपछि आरम्भ भएको शालिवाहनको नाममा प्रसिद्ध एक संवत्। |
| 82774 | शकाब्द | ना. | शक संवत्को वर्ष। |
| 82775 | शकार | ना. | उष्म वर्णको प्रथम अक्षर। |
| 82776 | शकुन | ना. | १. कुनै कामको थालनीमा झल्किने वा देखिने शुभ वा अशुभ लक्षण। |
| 82777 | शकुन | ना. | २. कुनै माङ्गलिक कार्यका निम्तिको साइत; मुहूर्त। |
| 82778 | शकुन | ना. | ३. सगुन। |
| 82779 | शकुनशास्त्र | ना. | शकुन र त्यसको शुभ वा अशुभ फल बताउने शास्त्र; शकुनौती। |
| 82780 | शकुनि | ना. | १. चरो, पक्षी (खास गरी कुखुरो, चिल, गिद्ध, बाज आदि)। |
| 82781 | शकुनि | ना. | २. धृतराष्ट्रकी पत्नी गान्धारीको भाइ र दुर्योधनको मामा; महाभारतको एक दुष्ट पात्र। वि. |
| 82782 | शकुनि | ना. | ३. अनुचित सल्लाह दिने वा कूटनीतिक चाल चल्ने; कपटी; जुवाडे। |
| 82783 | शकुनी | वि. | शकुन वा साइत हेर्ने; शकुनको ज्ञाता। |
| 82784 | शकुनौती | ना. | शकुनसम्बन्धी कुरा वा मुहूर्तको विचार गर्ने विद्या; शकुनशास्त्र। |
| 82785 | शकुन्त | ना. | १. पक्षी; चरो। |
| 82786 | शकुन्त | ना. | २. नीलकण्ठ पक्षी; ठेउवा। |
| 82787 | शकुन्तक | ना. | पक्षी; चरो। |
| 82788 | शकुन्तला | ना. | १. विश्वामित्रको तपस्या भङ्ग गर्नका निम्ति इन्द्रद्वारा स्वर्गबाट पठाइएकी मेनका अप्सराबाट जन्मेकी विश्वामित्रकी पुत्री। (मेनका स्वर्ग फर्कँदा बालिकालाई एकान्त जङ्गलमा छोडेको र शकुन्त (पक्षी) हरूले तिनको रक्षा गरेकाले शकुन्तला नाम रहेको भनिन्छ)। |
| 82789 | शकुन्तला | ना. | २. कण्व ऋषिकी धर्मपुत्री, दुष्यन्तकी रानी र भरतकी आमा। |
| 82790 | शक्त | वि. | १. शक्ति वा सामर्थ्य भएको; समर्थ; सक्षम; योग्य। |
| 82791 | शक्त | वि. | २. तागतदार; बलियो; दह्रो। |
| 82792 | शक्ति | ना. | १. तन, मन वा धनका रूपमा रहने सामर्थ्य; जोड; बल; तागत; पराक्रम। |
| 82793 | शक्ति | ना. | २. राज्यमा रहने प्रमुख तत्त्व (प्रमुख उत्साह, मन्त्रणा आदि )। |
| 82794 | शक्ति | ना. | ३. सक्रिय दैवी सामर्थ्यका रूपमा रहेका देवपत्नी वा स्त्रीदेवता ( इन्द्राणी, वैष्णवी, ब्रह्माणी, ब्रह्मवादिनी, कौमारी, नारसिंही र वाराही )। |
| 82795 | शक्ति | ना. | ४. ईश्वरीय प्रकृति वा माया। |
| 82796 | शक्ति | ना. | ५. शब्दका विविध अर्थ बुझाउने तीन सामर्थ्य वा अर्थशक्ति (अभिधा, लक्षणा र व्यञ्जना )। |
| 82797 | शक्ति | ना. | ६. वाष्प, ऊर्जा वा बिजुलीबाट पैदा हुने सामर्थ्य; क्षमता। |
| 82798 | शक्ति | ना. | ७. भग; योनि (तन्त्रमा)। |
| 82799 | शक्ति | ना. | ८. प्रहार गरिने अस्त्र (भाला, बर्छा आदि)। |
| 82800 | शक्ति | ना. | ९. वास्तु वा मूर्तिमा नौ अमल बराबरको नाप; नौ अङ्गुल; मात्राको नौगुना बराबरको नाप; प्रादेश, सूत्र, ग्रह वा द्वार बराबरको नाप। |