|
|
|
|
|
|---|---|---|---|
| 68101 | मध्य पुरापाषाण | ना. | पुरातत्त्वशास्त्रका अनुसार पुरापाषाण युगलाई पनि गरिएको विभाजनअनुसार दोस्रो चरण प्रयोग हुने पाषाण-औजारहरूको समय; पुरापाषाणका शाखामा दोस्रो। |
| 68102 | मध्यपूर्व | ना. | १. एसियाको दक्षिण तथा पश्चिम दिशामा रहेको भूभाग; इरानदेखि इजिप्टसम्मका देश। |
| 68103 | मध्यपूर्व | ना. | २. अफ्रिकामा पर्ने इजिप्ट, सुडान, लिबिया आदि र पश्चिमी एसियामा रहेका सउदी अरब, लेबनान, प्यालेस्टाइन, इजरायल, सिरिया आदि देश तथा तिनका वरिपरिका देशको समूह। |
| 68104 | मध्य प्रतिनूतनाश्म | ना. | भूगर्भशास्त्रका अनुसार प्रातिनूतनाश्म युगलाई विभाजन गर्दा पर्ने दोस्रो चरण; आजभन्दा दश लाख वर्षपहिले प्रारम्भ भएको समय। |
| 68105 | मध्य बिन्दु | ना. | कुनै घेरा, परिधि, वस्तु वा रेखालाई ठिक आधामा छुट्ट्याउने हिसाबले सङ्केतका लागि लगाइएको बिन्दु; बिचको बिन्दु; केन्द्रबिन्दु। |
| 68106 | मध्यम | वि. | १. गुण, परिमाण, स्तर आदिका दृष्टिले न घटीको न बढीको; बिचको; मझौला। |
| 68107 | मध्यम | वि. | २. जेठोभन्दा पछिको; माहिलो। ना. |
| 68108 | मध्यम | वि. | ३. सङ्गीतका सप्तस्वरमध्येको तीन सय बिस नादलहरी हुने 'म'-स्वर। |
| 68109 | मध्यम काव्य | ना. | भित्री व्यङ्ग्य अर्थ भए पनि वाच्यार्थलाई जित्न नसक्ने भई व्यङ्ग्यार्थ गौण भएको काव्य; गुणीभूतव्यङ्ग्य काव्य। |
| 68110 | मध्यम छँटाइ | ना. | साधारण किसिमको र बिच समयमा पर्ने हिसाबले बिरुवाहरू छाँटेर मिलाउने काम। |
| 68111 | मध्यम पुरुष | ना. | व्याकरणअनुसार आफूले कुरा गरिरहेको वा आफ्नो कुरा सुन्ने मानिस; तीन पुरुष-उत्तम, मध्यम र प्रथममध्ये एक; द्वितीय पुरुष (तँ, तिमी आदि)। |
| 68112 | मध्यमलोक | ना. | भूलोक; मर्त्यलोक; पृथ्वी। |
| 68113 | मध्यम वयस्क | वि. | आधा उमेर गुमेको; अधबैँसे। |
| 68114 | मध्यम वर्ग | ना. | १. बौद्धिक दृष्टिले सचेत भए पनि आर्थिक दृष्टिले पुगीसरी नआउने श्रेणीका मानिसहरूको समूह; मझौला स्तरका जनता। |
| 68115 | मध्यम वर्ग | ना. | २. आर्थिक दृष्टिले बिचको श्रेणीका मानिस। |
| 68116 | मध्यमवर्ण लोप | ना. | शब्दका माझको वर्ण लोप हुने भाषावैज्ञानिक प्रक्रिया। |
| 68117 | मध्यमा | ना. | १. हात वा खुट्टाका पाँच औँलामध्ये बिचको औँलो; माझी औँलो। |
| 68118 | मध्यमा | ना. | २. नायकका गुण वा दोषका आधारमा मानअपमान गर्ने नायिका। |
| 68119 | मध्यमा | ना. | ३. मध्यम श्रेणीको परीक्षा; प्रमाणपत्र वा इन्टरमिडिएट तहको परीक्षा। |
| 68120 | मध्यमा | ना. | ४. रजोवती स्त्री। |
| 68121 | मध्यमाङ्क | ना. | पूर्णाङ्कभन्दा पछिका अङ्कहरूमा प्रत्येक दशका बिचमा पर्ने अङ्क; दशमलवपछिको पाँच अङ्क। |
| 68122 | मध्यमाङ्गुल | ना. | वास्तु वा मूर्तिकलाको नापोमा प्रयोग हुने, जौको पेटतिरबाट मिलाएर राख्दा सात जौ बराबरको नापो । |
| 68123 | मध्यमाञ्चल | ना. | नेपाललाई विकासक्षेत्रका आधारमा विभाजन गर्दा बाग्मती, जनकपुर र नारायणी अञ्चललाई गाभेर बनाइएको एक क्षेत्र। |
| 68124 | मध्यमुण्ड | ना. | नृतत्त्व-शास्त्रअनुसार मझौला आकारको मुण्ड। |
| 68125 | मध्ययुग | ना. | एसिया र युरोपको इतिहासका आधारमा सभ्यता, संस्कृति, शिक्षा आदिका दृष्टिले इसाका सातौँदेखि सत्रौँ शताब्दीसम्मको समय; प्राचीन र आधुनिक कालका बिचको काल; मध्यकाल। |
| 68126 | मध्ययुगीन | वि. | मध्ययुगसम्बन्धी; मध्यकालको। |
| 68127 | मध्यरात | ना. | रातको पूर्वार्द्ध र उत्तरार्द्धका बिचको समय; रातका बिचको समय; आधा रात। |
| 68128 | मध्यरात्र/मध्यरात्रि | ना. | मध्यरात। |
| 68129 | मध्यवर्ती | वि. | १. बिचमा रहेको; मझमा रहेको; मध्यस्थ। |
| 68130 | मध्यवर्ती | वि. | २. कुनै पनि पक्षमा नलाग्ने; तटस्थ। |
| 68131 | मध्यवर्ती | वि. | ३. कुनै वृत्त वा रेखालाई बराबरी पार्ने गरी बिचमा सङ्केतको रूपमा रहेको (बिन्दु)। |
| 68132 | मध्यवर्ती | वि. | ४. कुनै भुजाको शीर्षबिन्दुबाट सम्मुख भुजाको मध्य बिन्दुमा पारी खिचिएको (रेखा)। |
| 68133 | मध्यवित्त | वि. | आर्थिक दृष्टिले मझौला स्तर भएको; न धनी न गरीब। |
| 68134 | मध्यवित्त वर्ग | ना. | मध्यवित्त भएका मानिसहरूको समूह; मध्यम वर्ग। |
| 68135 | मध्यवित्त समाज | ना. | मध्यवित्त वर्ग। |
| 68136 | मध्य व्यञ्जनागम | ना. | माझमा व्यञ्जन थपिने भाषावैज्ञानिक प्रक्रिया। |
| 68137 | मध्य सप्तक | ना. | सङ्गीतशास्त्रका अनुसार स्वरहरूको सामान्य उच्चारण हुने अवस्था। |
| 68138 | मध्यस्थ | वि. | १. बिचमा रहेको; माझको। |
| 68139 | मध्यस्थ | वि. | २. कसैको पक्षमा नलाग्ने, तटस्थ; उदासीन। ना. |
| 68140 | मध्यस्थ | वि. | ३. दुई पक्षका बिचमा रही कुनै विवादको निर्णय गर्ने वा झगडा आदि मिलाउने व्यक्ति। |
| 68141 | मध्यस्थता | ना. | १. खेल, वादविवाद, मुद्दामामिला आदिमा दुई थरीका बिचमा रही हारजितको निर्णय गर्ने वा मिलाउने काम; मध्यस्थको काम। |
| 68142 | मध्यस्थता | ना. | २. मध्यस्थ हुनाको भाव वा अवस्था। |
| 68143 | मध्यस्थ निर्णय | ना. | कुनै पक्षविपक्षका बिचमा उठेको विवादमा दुवै पक्षलाई मर्का नपर्ने हिसाबले गरिने निर्णय वा फैसला। |
| 68144 | मध्यस्वर लोप | ना. | कुनै शब्दका व्यञ्जनका बिचमा रहेको स्वरध्वनिको लोप हुने काम (जस्तै- समाचार > सम्चार, तमसुक > तम्सुक आदि)। |
| 68145 | मध्य स्वरागम | ना. | शब्दका बिचमा दुवैतिरका व्यञ्जनध्वनिका बिचमा स्वर थपिन आउने काम (जस्तै- क्रिया > किरिया, प्लेट > पिलेट)। |
| 68146 | मध्या | ना. | १. यौवन चढेकी, केही धृष्ट र कम लज्जालु नायिका; मझौली खालकी नायिका। |
| 68147 | मध्या | ना. | २. रजस्वला भइसकेकी स्त्री। |
| 68148 | मध्या | ना. | ३. हात वा गोडाका सबैभन्दा लामो औँला; माझीऔँला। |
| 68149 | मध्या | ना. | ४. छन्दशास्त्रअनुसार प्रत्येक चरणमा तीन अक्षर हुने एक वर्णवृत्त। |
| 68150 | मध्यानी | ना. | १. दिनको ठिक मध्य समय; आधा दिन। |