|
|
|
|
|
|
|---|---|---|---|---|
| 95501 | हलन्त बहिष्कार | ना. | प्राचीन र मध्यकालीन वाङ्मयकार एवं साहित्यिक स्रष्टाहरूको पालादेखि उच्चारणका आधारमा राम; विकास; एक आदि शब्दलाई गद्य वा पद्य दुवै विधामा विकल्पले राम्; विकास; एक् इत्यादि हलन्त रूपमा लेख्ने गरिएकोमा उक्त वैयक्तिक हलन्त रूप लेखिनु हुँदैन र सक्छन्; भन्छन् आदि क्रियापदलाई सकछन; भनछन आदि रूपमा लेखिनुपर्छ भनी सं. १९६५ मा 'माधवी' पत्रिकाका सम्पादक स्व. राममणि आचार्य दीक्षित र उनका अनुयायीहरूले प्रस्तुत गरेको मत र सो मतसँग सम्बन्धित आन्दोलन। | |
| 95502 | हलपाटे | वि. | जोडा हुनुपर्नेमा नभई एक्लो भएको; जोडीबाट छुट्टिएको वा अर्को जोडाको मृत्यु भएको (गोरु वा व्यक्ति)। | |
| 95503 | हलम्बु | वि. | कुनै कामकाज नभएको; बेकम्मा; लट्ठक; हरिलम्फु लन्ठ | | |
| 95504 | हवाई | ना. | हलुवाई | | |
| 95505 | हलसारो | ना. | १. प्रायः बर्खे बाली लगाउने बेलामा पानी बर्सेपछि सर्वप्रथम हलो चलाउँदा भूमिपूजा गरेर मनाइने उत्सव; वसन्तपञ्चमीजस्ता कृषिपर्वमा पहिलो पटक हलो जोत्ने काम। | |
| 95506 | हलसारो | ना. | २. पाडा; बाच्छा मरेको लैनो भैंसी वा गाई; हतुवा पशु। | |
| 95507 | हलसारो | ना. | ३. बुहारीले पत्यार गरेर कसैलाई राख्न दिएको वस्तु। | |
| 95508 | हलसारो | ना. | वि. ४. पाडाबाछा मरेर हातले पघार्नुपर्ने; हतुवा (गाई-भैंसी); हातसारो। | |
| 95509 | हलहल | क्रि.वि. | १. छाद्ने वा बान्ता गर्ने चाले। | |
| 95510 | हलहल | क्रि.वि. | २. बोटबिरुवाहरू राम्रोसँग सप्रने र बढ्ने गरी। | |
| 95511 | हलहलती / हलहली | क्रि.वि. | अझै हलहल भएर। | |
| 95512 | हलहले | ना. | पालुङ्गाका छाँटका पात हुने र तरकारी खाइने एक थरी साग। | |
| 95513 | हलाइ | ना. | हाल्ने क्रिया वा प्रक्रिया। | |
| 95514 | हलाइनु | क.क्रि. | हाल्न लाइनु। | |
| 95515 | हलाउनु | प्रे. क्रि. | हाल्न लाउनु। | |
| 95516 | हलान | ना. | हाल्ने काम वा खेप; हलाइ। | |
| 95517 | हलापाटे | ना. | हलो जोत्ने मानिस; हली। | |
| 95518 | हलायुध | ना. | कृष्णका दाजु बलराम; हलधर। | |
| 95519 | हलाल | ना. | इस्लाम धर्मका अनुसार मासु खानका लागि घोक्रो रेटेर खसी; भेडा आदि पशु मार्ने तरिका। | |
| 95520 | हलाहल | ना. | १. क्यात्तुकेका छाँटका लामालामा सेता स भएका पात; झुसिला लामालामा डाँठमा प्याजी रङका झुसिला लाम्चा फल र फलका टुप्पामा मसिनो रातो फूल तथा सो कन्द हुने; हिमालयका लेकमा पाइने एक जातको विषबुटी ; नर्सिङ विष २. पुराणअनुसार देवदानवले मिलेर समुद्रमन्थन गर्दा निस्केको कडा विष। | |
| 95521 | हली | ना. | १. खेतीकमाइ गर्नका लागि हलो जोत्ने मानिस; हरुवा। | |
| 95522 | हली | ना. | २. वसुदेवका छोरा बलराम। | |
| 95523 | हलीभाग | ना. | १. शारीरिक श्रम बेसी गर्ने र खान पनि अबेर आउने हुँदा भोक र श्रमअनुसार हलीलाई चाहिने खानाको निकै ठुलो परिमाण। | |
| 95524 | हलीभाग | ना. | २. त्यस्तै ठुलो भाग। | |
| 95525 | हलुको | वि. | १. सजिलै उचाल्न र बोक्न सकिने; गहौं नभएको; कम वजनको; हलौ हलका। | |
| 95526 | हलुको | वि. | २. उज्जर वा चर्को रङ्ग नभएको फिक्का। | |
| 95527 | हलुको | वि. | 3. मानमर्यादा नभएको; कम इज्जतको; अप्रतिष्ठि। | |
| 95528 | हलुको | वि. | ४. थोरै अलिकति (घाउ वा चोट ) | | |
| 95529 | हलुङ | वि. | हलुको। | |
| 95530 | हलुङ्कसी | क्रि.वि. | हलुङ्गो चालसित; बिस्तारै। | |
| 95531 | हलुङ्कसी | क्रि.वि. | (उदा.- मनको भुमरो हलुङ्कसी प्रभुको पाउसरोजमा पसी लेखनाथ; 'लालित्य')। | |
| 95532 | हलुङ्गो | वि. | हलुको; हलौं। | |
| 95533 | हलुवा | ना. | गहुँको पिठो वा सुजी घिउमा भुटी सखर; चिनी आदि मिलाएर दुधमा वा घिउ र चास्नीमा पकाइएको नरम खाद्य पदार्थ; मनभोग। | |
| 95534 | हलुवाई | ना. | हलुवा; लड्डु; पेडा आदि मिठाई बनाउने र बेच्ने पेसा भएको व्यक्ति वा जाति; मिठाई बेच्ने पसले; हलवाई | | |
| 95535 | रोटी | ना. | मिठाई। | |
| 95536 | हलुवाबेत/हलुवाबेद | ना. | कडाकडा पात; सेता फूल; राता; मझौला खालका गुलिया फल हुने एक रुख वा त्यसैको फल | | |
| 95537 | हले | वि. | १. हलगोरु जोत्ने; हली। | |
| 95538 | हले | वि. | २. नेपालमा कृषकका तीन श्रेणी (हले; कोदाले र सुकुम्बासी) - मध्ये एक। | |
| 95539 | हलेकोदाले | वि. | १. हलाले जोत्ने र कोदालाले खन्ने। | |
| 95540 | हलेकोदाले | वि. | २. हलगोरु हुने र कोदालाले खनेर मात्र दुःखजिलो गर्ने। | |
| 95541 | हलेदे | वि. | १. हलेदोजस्तो; हलेदोको रङको। | |
| 95542 | हलेदे | वि. | ना. २. हलेदो हुने ठाउँ। | |
| 95543 | हलेदे आँप | ना. | आँपको जस्तो गन्ध आउने र अचार बनाएर खाइने एक जातको हलेदो; हर्दिआँप। | |
| 95544 | हलेदो | ना. | सर्वदाका जस्ता ठुलठुला पात हुने; तलैतला परेका सेता वा पहेँला फूल फुल्ने; अदुवाको आकारको; तितो ट भावको पहेंलो कन्द हुने; एक जातको बोट वा सुकाएर बेसार बनाइने त्यसैको कन्द | | |
| 95545 | हलेपाखो | ना. | हरेक रोपनीमा सरदर पन्ध्र पाथी अनाज पैदा हुने असल खालको पाखो। | |
| 95546 | हलेबीज | ना. | बीजनप्रणालीमा तिरो लगाउनका लागि कायम गरिएको एक हल गोरुबाट जोत्न मिल्ने जग्गा। | |
| 95547 | हलेसा | ना. | नाचनी' नामको नृत्यभित्र पर्ने एक थरी राग। | |
| 95548 | हलेसो | ना. | हरियो गर्धन र गर्धनमनिको भाग प्याजी रङको हुने; टाउको निलो र पखेटा तथा पुच्छर फुस्रो रङको भएको; परेवाज एक जातको चरो। | |
| 95549 | हलो | ना. | गोरु; राँगा आदिले तानेर खेतबारी जोत्ने फाली; अनौ; हरिस; जुवा र जोतारो भएको साधन; हल; हर। | |
| 95550 | हलोजुवा | ना. | जोत्ने हलो र हलामा गोरु नार्ने जुवा। |